10 grudnia około godziny 11.15 jeden z mieszkańców Mielnika zauważył wydobywający się z poddasza kościoła parafialnego w Mielniku dym. Poinformował o tym Stanowisko Kierowania Komendanta Powiatowego PSP w Siemiatyczach.
Z jego informacji wynikało, że: kościół jest murowany, kryty blachą, były prawdopodobnie prowadzone prace remontowe na poddaszu, w całej miejscowości brak jest zasilania w energię elektryczną.
Przybyła na miejsce pożaru pierwsza jednostka OSP Mielnik stwierdziła, że jest silne zadymienie na poddaszu remontowanej świątyni, istnieje duże zagrożenie rozprzestrzenienia się pożaru na cały budynek. Mielniccy strażacy zwrócili się o zadysponowanie dodatkowych sił i środków. Zaraz po nich przybyła
jednostka z Moszczony Królewskiej. Wszyscy ruszyli na pomoc. W środku znaleźli poszkodowanego członka ekipy remontowej. Ewakuowali go i udzielili pomocy. Na miejsce dotarli kolejni strażacy. W akcji gaśniczej brało udział około 70 strażaków. Część z nich prowadził działania wewnątrz i na zewnątrz kościoła, część dostarczała wodę do gaszenia z rzeki Bug.
Na szczęście były to manewry powiatowe, a nie prawdziwy pożar. Ćwiczenia praktyczne „Pożar Kościoła Przemienienia Pańskiego w Mielniku. Mielnik 2013" miały na celu doskonalenie umiejętności współdziałania podmiotów ratowniczych w ramach Krajowego Systemu Ratownicza Gaśniczego powiatu siemiatyckiego podczas pożarów obiektów sakralnych, sprawdzenie dostarczania wody na duże odległości z wykorzystaniem rzeki Bug. Przy tej okazji określony został też rzeczywisty czas dotarcia wytypowanych jednostek OSP do miejsca prowadzonych ćwiczeń.
Doskonalono również sprawny przepływ informacji pomiędzy zastępami ratowniczymi, dowódcami odcinków bojowych, organizacji i prowadzenia łączności radiowej podczas działań z udziałem dużej ilości podmiotów OSP, a także współdziałania sił i środków Państwowej Straży Pożarnej z jednostkami Ochotniczej Straży Pożarnej oraz z innymi podmiotami – policja, straż graniczna.
Poza częścią praktyczną manewrów prowadzone były też ćwiczenia aplikacyjne. Podczas nich przedstawiono prezentacje: „Pożar kościoła PW Św. Wojciecha Biskupa i Męczennika w Białymstoku", „Specyfika obiektów sakralnych na terenie powiatu siemiatyckiego".
Organizatorami ćwiczeń byli: Komenda Powiatowa PSP w Siemiatyczach, wójt gminy Mielnik, ZOP ZOSPRP, ZOG ZOSPRP. Uczestnicy zaś to: Komenda Powiatowa PSP w Siemiatyczach (17 strażaków), Komenda Powiatowa Policji w Siemiatyczach (4 funkcjonariuszy), Placówka Straży
Granicznej w Mielniku (4 funkcjonariuszy), jednostki OSP (Słochy Annopolskie, Drohiczyn, Dołubowo, Stadniki, Mielnik, Moszczona Królewska, Siemichocze, Perlejewo, Sieniewice, Sutno) z powiatu siemiatyckiego. Ogółem ćwiczących: 74. Obserwatorzy: starosta siemiatycki, prezes ZOP ZOSP RP, wójt gminy Mielnik, komendant powiatowy policji, komendant Placówki Straży Granicznej w Mielniku, przedstawiciele Kurii Diecezjalnej w Drohiczynie.
Ćwiczenia w Mielniku miały duże znaczenie, ponieważ, jak podkreślali strażacy, pożary obiektów sakralnych są jednymi z trudniejszych do opanowania. W powiecie siemiatyckim znajdują się 64 obiekty sakralne. Co roku w Polsce dochodzi do ponad stu pożarów świątyń. Na terenie naszego powiatu płonęły m.in.: Cerkiew Przemienienia pańskiego na Świętej Górze Grabarce, Seminarium Duchowne w Drohiczynie, Cerkiew w Czarnej Cerkiewnej.